ການ​ຂຽນ​ສັບ​ພາ​ສາ​ລາວ​ຢູ່​ບ້ານ​ເຮົາ ຍັງ​ບໍ່​ລົງ​ຮອຍ​ກັນ​ຈັກ​ເທື່ອ!

ບົດນີ້ ຍັງເວົ້າເຖິງບາງດ້ານຂອງການຊົມໃຊ້ຄໍາສັບ ໃນພາສາລາວ ທີ່ເປັນຂໍ້ຖົກຖຽງ ລະຫວ່າງການຖືເອົາຄວາມ ຊິນເຄີຍ (ຂອງຜູ້ໃຊ້ເອງ ຫລື ເຄີຍຜ່ານລະບົບການຮຽນ ໃນໄລຍະປະຫວັດສາດໃດໜຶ່ງ) ກັບຫລັກການປາກເວົ້າ ແລະ ຂີດຂຽນ (ຫລັກໄວຍາກອນ) ທີ່ພວມໃຊ້ເຊິ່ງໄດ້ ກາຍເປັນບັນຫາໜຶ່ງ ເຮັດໃຫ້ປະກົດມີປະກົດການ ໃນການໃຊ້ (ຄຳສັບ) ໃນພາສາລາວພວກເຮົາ ໃນໄລຍະປັດຈຸບັນ ມີຄໍາຈຳນວນໜຶ່ງ ຍັງຂາດຄວາມເປັນເອກະພາບ ເປັນຕົ້ນ ໃນບົດນີ້ ຂໍຍົກເອົາຄຳ: ອະນຸລັກ/ ອະນຸຮັກ ມາສຶກສາ ຮ່ວມກັນ.

ເຖິງຢ່າງໃດ ກໍ່ດີ, ຈິດໃຈຂອງຜູ້ຂຽນ ທີ່ນໍາມາສຶກສາຮ່ວມກັນນີ້ ບໍ່ໄດ້ມີເຈຕະນາອື່ນໄກ ທີ່ນອກເໜືອໄປກວ່າການນໍາເອົາຄຳຄິດຄໍາເຫັນຈາກສັງຄົມຈໍານວນໜຶ່ງທີ່ຍັງມີຂໍ້ຖົກຖຽງ ເພື່ອສະແຫວງຈຸດຮ່ວມ ໃຫ້ສາມາດຍອມຮັບນໍາກັນໄດ້ ແລະ ອາດເປັນສ່ວນປະກອບເລັກນ້ອຍໃຫ້ແກ່ການຄົ້ນຄວ້າຂອງພາກສ່ວນທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ຍ້ອນວ່າ ພາສາລາວ ເປັນຂອງຄົນລາວທຸກຄົນນັ້ນເອງ.

ໃນຄວາມເປັນຈິງ ດ້ານພາສາສາດຂອງໂລກນັ້ນ, ບັນດາປະເທດກໍ່ລ້ວນແຕ່ ມີຈຸດພິເສດພາສາແຕກຕ່າງກັນ ແລະ ມີບາງອັນໃນດ້ານຫລັກການຄ້າຍຄືກັນ.

ຄໍາສັບທີ່ເປັນຮູບຂຽນຕ່າງກັນ, ໃກ້ຄຽງກັນອາດຈະມີຫລາຍຄໍາ ທີ່ມີຄວາມໝາຍຄ້າຍຄືກັນ, ຄືກັນ, ເຫລື່ອມກັນ ແລະ ຕ່າງກັນ, ທັງນີ້ກໍ່ຍ້ອນການປະດິດສ້າງເພື່ອຕອບສະໜອງກັບຄວາມຮຽກຮ້ອງຕ້ອງການໃນຂະບວນວິວັດ ຂອງສັງຄົມ.

ໃນພາສາລາວກໍ່ເຊັ່ນດຽວກັນ ອາດຈະມີຄຳສັບຈໍານວນໜຶ່ງ ທີ່ມີຮູບການຮຽນໃກ້ຄຽງກັນ, ຕ່າງກັນ… ມີຄວາມໝາຍ ອັນດຽວ, ຄ້າຍຄືກັນ (ໃຊ້ແທນກັນບໍ່ໄດ້) ແລະ ອາດຕ່າງກັນຂາດຂັ້ນ. ບາງຄໍາເໝາະສົມ ແລະ ນິຍົມໃຊ້ ໃນການປະພັນ ໃນບົດປະພັນຄໍາຮ້ອຍກອງ (ກະວີ), ບາງຄໍາກໍ່ນິຍົມໃຊ້ເວົ້າ ແຕ່ບໍ່ໃຊ້ຂຽນ ແລະ ອື່ນໆ, ຖືເປັນຄວາມ ອຸດົມສົມບູນໃນຄັງສາງວັດຈະນານຸກົມ…

ສໍາລັບຄໍາທີ່ຍົກຂຶ້ນ:​ ອະນຸລັກ ແລະ ອະນຸຮັກ ເຊິ່ງຕາມການສັງລວມ ການຊົມໃຊ້ໃນຕົວຈິງຂອງພາກສ່ວນ ທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ເຫັນວ່າສັງຄົມ ໃຊ້ຄໍາ:ອະນຸລັກ ຫລາຍກວ່າ (ຕາມເອກະສານ ແລະ ຄຳເຫັນໃນບັ້ນສໍາມະນາ ວິຊາການ ການໃຊ້ພາສາລາວ ໃນສື່ມວນຊົນ).

ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ດີໃນສອງຮູບຂຽນນີ້ ມັນກໍ່ມີຄວາມໝາຍດຽວກັນ, ແຕ່ການບັນຈຸໄວ້ ໃນວັດຈະນານຸກົມນັ້ນແມ່ນຮູບ: ອະນຸຮັກ ເຊິ່ງຈະອາດຈະມີການເວົ້າຄືນ ຈະຮັກສາໄວ້ສອງຮູບຂຽນ ຫລື ແນວໃດ ກໍ່ຍັງເປັນເລື່ອງອະນາຄົດ ດ້ານວິຊາການ ທີ່ພວມຊອກຫາຈຸດຮ່ວມ ທີ່ເຫັນວ່າ ເໝາະສົມ, ສົມເຫດສົມຜົນ ໃນດ້ານຫລັກການ (ພາສາສາດ) ແລະຄວາມຊິນເຄີຍຂອງສັງຄົມ.

ດັ່ງນັ້ນ, ຈຶ່ງນໍາພາສຶກສາຮ່ວມກັນ ຄືດັ່ງນີ້ແລ, ຜິດພາດປະການໃດ ຂໍອະໄພນໍາຜູ້ຮູ້, ຜູ້ຊ່ຽວຊານ ແລະ ພີ່ນ້ອງທຸກຄົນມານະໂອກາດ ນີ້ດ້ວຍ, ພໍ້ກັນໃໝ່ບົດຕໍ່ໄປ.

ທີ່​ມາ: ຂ​ປ​ລ

ບົດນີ້ ຍັງເວົ້າເຖິງບາງດ້ານຂອງການຊົມໃຊ້ຄໍາສັບ ໃນພາສາລາວ ທີ່ເປັນຂໍ້ຖົກຖຽງ ລະຫວ່າງການຖືເອົາຄວາມ ຊິນເຄີຍ (ຂອງຜູ້ໃຊ້ເອງ ຫລື ເຄີຍຜ່ານລະບົບການຮຽນ ໃນໄລຍະປະຫວັດສາດໃດໜຶ່ງ) ກັບຫລັກການປາກເວົ້າ ແລະ ຂີດຂຽນ (ຫລັກໄວຍາກອນ) ທີ່ພວມໃຊ້ເຊິ່ງໄດ້ ກາຍເປັນບັນຫາໜຶ່ງ ເຮັດໃຫ້ປະກົດມີປະກົດການ ໃນການໃຊ້ (ຄຳສັບ) ໃນພາສາລາວພວກເຮົາ ໃນໄລຍະປັດຈຸບັນ ມີຄໍາຈຳນວນໜຶ່ງ ຍັງຂາດຄວາມເປັນເອກະພາບ ເປັນຕົ້ນ ໃນບົດນີ້ ຂໍຍົກເອົາຄຳ: ອະນຸລັກ/ ອະນຸຮັກ ມາສຶກສາ ຮ່ວມກັນ.

ເຖິງຢ່າງໃດ ກໍ່ດີ, ຈິດໃຈຂອງຜູ້ຂຽນ ທີ່ນໍາມາສຶກສາຮ່ວມກັນນີ້ ບໍ່ໄດ້ມີເຈຕະນາອື່ນໄກ ທີ່ນອກເໜືອໄປກວ່າການນໍາເອົາຄຳຄິດຄໍາເຫັນຈາກສັງຄົມຈໍານວນໜຶ່ງທີ່ຍັງມີຂໍ້ຖົກຖຽງ ເພື່ອສະແຫວງຈຸດຮ່ວມ ໃຫ້ສາມາດຍອມຮັບນໍາກັນໄດ້ ແລະ ອາດເປັນສ່ວນປະກອບເລັກນ້ອຍໃຫ້ແກ່ການຄົ້ນຄວ້າຂອງພາກສ່ວນທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ຍ້ອນວ່າ ພາສາລາວ ເປັນຂອງຄົນລາວທຸກຄົນນັ້ນເອງ.

ໃນຄວາມເປັນຈິງ ດ້ານພາສາສາດຂອງໂລກນັ້ນ, ບັນດາປະເທດກໍ່ລ້ວນແຕ່ ມີຈຸດພິເສດພາສາແຕກຕ່າງກັນ ແລະ ມີບາງອັນໃນດ້ານຫລັກການຄ້າຍຄືກັນ.

ຄໍາສັບທີ່ເປັນຮູບຂຽນຕ່າງກັນ, ໃກ້ຄຽງກັນອາດຈະມີຫລາຍຄໍາ ທີ່ມີຄວາມໝາຍຄ້າຍຄືກັນ, ຄືກັນ, ເຫລື່ອມກັນ ແລະ ຕ່າງກັນ, ທັງນີ້ກໍ່ຍ້ອນການປະດິດສ້າງເພື່ອຕອບສະໜອງກັບຄວາມຮຽກຮ້ອງຕ້ອງການໃນຂະບວນວິວັດ ຂອງສັງຄົມ.

ໃນພາສາລາວກໍ່ເຊັ່ນດຽວກັນ ອາດຈະມີຄຳສັບຈໍານວນໜຶ່ງ ທີ່ມີຮູບການຮຽນໃກ້ຄຽງກັນ, ຕ່າງກັນ… ມີຄວາມໝາຍ ອັນດຽວ, ຄ້າຍຄືກັນ (ໃຊ້ແທນກັນບໍ່ໄດ້) ແລະ ອາດຕ່າງກັນຂາດຂັ້ນ. ບາງຄໍາເໝາະສົມ ແລະ ນິຍົມໃຊ້ ໃນການປະພັນ ໃນບົດປະພັນຄໍາຮ້ອຍກອງ (ກະວີ), ບາງຄໍາກໍ່ນິຍົມໃຊ້ເວົ້າ ແຕ່ບໍ່ໃຊ້ຂຽນ ແລະ ອື່ນໆ, ຖືເປັນຄວາມ ອຸດົມສົມບູນໃນຄັງສາງວັດຈະນານຸກົມ…

ສໍາລັບຄໍາທີ່ຍົກຂຶ້ນ:​ ອະນຸລັກ ແລະ ອະນຸຮັກ ເຊິ່ງຕາມການສັງລວມ ການຊົມໃຊ້ໃນຕົວຈິງຂອງພາກສ່ວນ ທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ເຫັນວ່າສັງຄົມ ໃຊ້ຄໍາ:ອະນຸລັກ ຫລາຍກວ່າ (ຕາມເອກະສານ ແລະ ຄຳເຫັນໃນບັ້ນສໍາມະນາ ວິຊາການ ການໃຊ້ພາສາລາວ ໃນສື່ມວນຊົນ).

ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ດີໃນສອງຮູບຂຽນນີ້ ມັນກໍ່ມີຄວາມໝາຍດຽວກັນ, ແຕ່ການບັນຈຸໄວ້ ໃນວັດຈະນານຸກົມນັ້ນແມ່ນຮູບ: ອະນຸຮັກ ເຊິ່ງຈະອາດຈະມີການເວົ້າຄືນ ຈະຮັກສາໄວ້ສອງຮູບຂຽນ ຫລື ແນວໃດ ກໍ່ຍັງເປັນເລື່ອງອະນາຄົດ ດ້ານວິຊາການ ທີ່ພວມຊອກຫາຈຸດຮ່ວມ ທີ່ເຫັນວ່າ ເໝາະສົມ, ສົມເຫດສົມຜົນ ໃນດ້ານຫລັກການ (ພາສາສາດ) ແລະຄວາມຊິນເຄີຍຂອງສັງຄົມ.

ດັ່ງນັ້ນ, ຈຶ່ງນໍາພາສຶກສາຮ່ວມກັນ ຄືດັ່ງນີ້ແລ, ຜິດພາດປະການໃດ ຂໍອະໄພນໍາຜູ້ຮູ້, ຜູ້ຊ່ຽວຊານ ແລະ ພີ່ນ້ອງທຸກຄົນມານະໂອກາດ ນີ້ດ້ວຍ, ພໍ້ກັນໃໝ່ບົດຕໍ່ໄປ.

ທີ່​ມາ: ຂ​ປ​ລ

Bounsong InsideLaos
Bounsong InsideLaoshttp://insidelaos.com
Online Journalists at insidelaos.com.

More from author

Related posts

Advertismentspot_img

Latest posts

ການໃຊ້ຊີວິດຍຸກໃໝ່ ຮູ້ຈັກຄົນປະເພດ Introvert ແລະ Extrovert

ສັງຄົມເຮົາໃນປັດຈຸບັນ ໄດ້ແບ່ງອອກເປັນຫຼາຍກຸ່ມຄົນ ເຊິ່ງການທຳຄວາມເຂົ້າໃຈໃນການໃຊ້ຊີວິດຂອງແຕ່ລະກຸ່ມນັ້ນ ຈະຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາເຂົ້າໃຈຄົນອື່ນໄດ້ຫຼາຍຂຶ້ນ, ເຊິ່ງມື້ນີ້ເຮົາຈະມາທຳຄວາມຮູ້ຈັກກັົບ 2 ປະເພດກຸ່ມຄົນ Introvert ແລະ Extrovert.

ເປີດຫໍພິພິທະພັນ ຊີວະນານາພັນ ນໍ້າກັດຢໍລະປ່າ

ທ່ານ ສົມເພັດ ມ້າວປະເສີດ, ຜູ້ພັດທະນາແຫຼ່ງທ່ອງທ່ຽວທາງທຳມະຊາດ ຢໍລະປາ ແບບອະນຸລັກ ເພື່ອອະນຸລັກສັດປ່າ ແລະ ປ້ອງກັນການລ່າສັດຕ່າງໆ. ຈາກຄວາມພະຍາຍາມຂອງເພິ່ນຈຶ່ງໄດ້ນຳໄປສູ່ຄວາມສຳເລັດອີກບາດກ້າວໜຶ່ງ ໂດຍການເປີດຫໍພິພິທະພັນຊີວະນານາພັນນ້ຳກັດຢໍລາປ່າ, ເຊິ່ງເປັນເຄື່ອງໝາຍທີ່ສຳຄັນແຫ່ງການອະນຸລັກ ແລະ ຄວາມຍືນຍົງຂອງຂອບເຂດຢໍລະປາ.

ວັດໂພນພະເນົາ ວັດສະໄໝພຣະເຈົ້າວໍຣະວົງສາ

ດໂພນພະເນົາ (ວັດດອນພະເນົາ) ຕັ້ງຢູ່ບ້ານ ໂພນພະເນົາ, ເມືອງໄຊເສດຖາ, ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ. ຕາມປະຫວັດໄດ້ກ່າວໄວ້ວ່າ: ວັດນີ້ສ້າງຂຶ້ນໃນຊຸມປີ ຄ.ສ 1599 ສະໄໝ ພຣະເຈົ້າວໍຣະວົງສາ ທັມມິກະຣາດ ເປັນວັດປະຈຳພຣະອົງ.

Want to stay up to date with the latest news?

We would love to hear from you! Please fill in your details and we will stay in touch. It's that simple!