ຜ່ານໄປຫຼາຍຍຸກ ຫຼາຍສະໄໝ “ຊາ” ກໍຍັງເປັນທີ່ນິຍົມ ແລະ ມີຂາຍໃນຫຼາຍໆ ບ່ອນທົ່ວໂລກ ແຕ່ຊາທີ່ດີ, ມີຣົດຊາດເປັນເອກະລັກ ແລະ ປອດສານພິດນັ້ນ ຫາໄດ້ທີ່ປະເທດລາວ.
ປະເທດລາວເຮົາມີ “ຊາ” ຫຼາຍຊະນິດ ປູກຢູ່ໃນຫຼາຍແຂວງ ໂດຍສະເພາະພາກເໜືອ ເປັນຕົ້ນແມ່ນ “ຊາພັນປີ” ເນື່ອງຈາກຕົ້ນຊາທຳມະຊາດແມ່ນມີອາຍຸປະມານ 1000 ປີ. ເປັນອີກຜະລິດຕະພັນໜຶ່ງທີ່ເປັນເອກະລັກ ເນື່ອງຈາກມັນເຕີບໂຕໃນເຂດພູສູງ (ປະມານ 1900 – 2000 ມ) ເຊິ່ງມີສະພາບແວດລ້ອມທີ່ດີຕໍ່ການກໍ່ຕົວຂອງ ສານແທນນີນ ໃນຕົ້ນຊາ ເຊິ່ງເຮັດໃຫ້ຊາ ມີຣົດຊາດທີ່ເຂັ້ມຂຸ້ນກວ່າຍອດຊາຈາກແຫ່ງອື່ນໆ.
ເມື່ອເວົ້າເຖິງ “ຊາ” ແລ້ວ ທີ່ຮູ້ຈັກກັນດີທີ່ສຸດກໍແມ່ນ “ຊາຜົ້ງສາລີ” ເພາະມີຕາມຕຳນານທີ່ເລົ່າສືບທອດກັນມາໄດ້ຫຼາຍຮຸ່ນຄົນ ເຊັ່ນ: “ຊາ 400 ປີ” ທີ່ໄດ້ຮັບລາງວັນ ຫຼຽນຄໍາ ຈາກການແຂ່ງຂັນ ຊາໂລກ (Teas of the World) ຢູ່ ນະຄອນຫຼວງ ປາຣີ, ປະເທດຝຣັ່ງ ໃນປີທີ່ຜ່ານມາ. ນອກຈາກນີ້ “ຊາກໍແມນ” ຍັງໄດ້ຮັບຫຼຽນເງິນ ແລະ ຫຼຽນທອງ ຕື່ມອີກ ໃນປະເພດ ອາຫານເຄື່ອງດື່ມ.
ນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນເຖິງຄຸນນະພາບຂອງ “ຊາລາວ” ແລະ ຍັງເປັນການສົ່ງເສີມ ຊາລາວ ໃຫ້ມີຊື່ສຽງດັງກ້ອງໄປທົ່ວໂລກ.
ເຮົາມາເບິ່ງເລື່ອງລາວຂອງ “ຊາກໍແມນ” ເພີ່ມຕື່ມ “ຊາກໍແມນ” ນີ້ແມ່ນມີຕົ້ນກຳເນີດຢູ່ ບ້ານກໍແມນ, ແຂວງຜົ້ງສາລີ ເຊິ່ງເປັນບ້ານທີ່ສ້າງຕັ້ງມາໄດ້ ປະມານ 400 ກວ່າປີ ແລ້ວ ແລະ ຕົ້ນຊາ ຊາວບ້ານກໍໄດ້ປູກຕັ້ງແຕ່ເລີ່ມຕັ້ງບ້ານ ສະນັ້ນ, ຊາວບ້ານຈຶ່ງເອີ້ນຊານີ້ວ່າ “ຊາ 400 ປີ” ປັດຈຸບັນ ຊາວບ້ານໄດ້ຖືເອົາການປູກຊາ ແລະ ຂາຍຊາ ເປັນອາຊີບຫຼັກ..
ຊາກໍແມນ ຈາກຕຳນານເລົ່າສືບທອດກັນມາໄດ້ຫຼາຍລຸ້ນຄົນ ໄດ້ເລົ່າກ່ຽວກັບຕົ້ນກຳເນີດຂອງຊາ 400 ປີ ທີ່ແຕກຕ່າງກັນ ບາງຄົນກໍບອກວ່າ: ໃນເມື່ອກ່ອນ ໄດ້ມີປະຊາຊົນຖາງປ່າເຮັດໄຮ່ ຫຼັງຈາກນັ້ນພວກເຂົາກໍໄດ້ນັ່ງພັກຜ່ອນກ້ອງຕົ້ນໄມ້ ແລະ ຕົ້ມນ້ຳກິນ ໂດຍເຂົາເຈົ້າໄດ້ເດັດເອົາໃບໄມ້ທີ່ຢູ່ໃກ້ເຂດນັ້ນມາຕົ້ມໃສ່ກັບນ້ຳກິນ, ພາຍຫຼັງດື່ມແລ້ວຮູ້ສຶກວ່າ ນ້ຳທີ່ຕົ້ມໃສ່ກັບໃບໄມ້ນັ້ນແຊບ ແລະ ມີຄວາມຮູ້ສຶກແຕກຕ່າງ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ຫຼາຍຄົນສຳຜັດໄດ້ເຖິງຄຸນປະໂຫຍດຂອງໃບໄມ້ທີ່ພວກເຂົາດື່ມ. ຈາກນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ຂະຫຍາຍພັນຕົ້ນໄມ້ດັ່ງກ່າວ ຈົນເປັນຈຸດເລີ່ມຕົ້ນຂອງການເຮັດສວນຊາ.
ໃນນັ້ນ, ມີພູໜ່ວຍໜຶ່ງສາມາດແນມເຫັນໄດ້ຢູ່ເໜືອບ້ານ ເຊິ່ງເອີ້ນວ່າ: “ລະເຕພຸບ” ເຊິ່ງພາສາຜູ້ນ້ອຍແປວ່າ “ພູສວນຊາ”. ຊາວບ້ານພົບເຫັນຕົ້ນຊາຕົ້ນທໍາອິດ ຢູ່ບ່ອນນັ້ນ ແລະ ຕັ້ງຊື່ເປັນພູຊາ ເມື່ອເຂົາເຈົ້າມາຕັ້ງບ້ານທີ່ພັກອາໄສ, ສວນຊາບູຮານ ຢູ່ເທິງພູນັ້ນມີບາງຄົນບອກວ່າມີ ອາຍຸໄດ້ 400 ປີ.
ປັດຈຸບັນ “ຊາ” ກໍເປັນອີກໜຶ່ງຜະລິດຕະພັນທີ່ສົ່ງອອກໄປຂາຍຕ່າງປະເທດ ສາມາດສ້າງຊື່ສຽງ, ສ້າງວຽກເຮັດງານທຳ ແລະ ລາຍຮັບແກ່ປະຊາຊົນ ປະເທດຊາດໄດ້ເປັນຈຳນວນຫຼວງຫຼາຍ.